Koel

Een koel huis zonder airco

Hoewel het barre voorjaar anders doet vermoeden, komt de zomer toch echt onze kant op. En daarmee ook warme dagen die steeds vaker en langer achtereen zullen voorkomen. Energieslurpende en vervuilende airco’s zijn hierdoor in opmars, terwijl er genoeg milieuvriendelijkere manieren zijn om je huis koel te houden, zowel in je bestaande als toekomstige woning. BinnensteBuiten laat je zien hoe.

Kleine moeite, groot resultaat
Wie zich deze gewoontes eigen maakt wanneer het kwik naar tropische temperaturen stijgt, merkt direct verschil.

  • Sluit overdag alle gordijnen om te voorkomen dat de hete stralen je huis binnendringen. Hierdoor bescherm je jezelf meteen tegen Uv-stralen die ook binnenshuis je huid beïnvloeden.
  • Bij het vallen van de nacht en het gloren van de ochtend is het tijd om te ventileren. Voor maximaal effect gooi je alle deuren en ramen open, zo kan de frisse lucht iedere ruimte van je huis bereiken en creëer je een lekker briesje. Houd de koelte vast door daarna weer alles te sluiten.
If you can't stand the heat, stay out of the kitchen
Harry S. Truman
  • If you can’t stand the heat, stay out of the kitchen, zei Harry S. Truman regelmatig, niet beseffende dat daarmee hij zwetende Nederlanders in 2021 een dienst zou bewijzen. Neem dit presidentiële advies ter harte en voorkom stijgende temperaturen in de keuken door vaker een koud diner te serveren; een rijkgevulde salade of frisse gazpacho bijvoorbeeld. Laat op hete dagen ook de droger met rust en hang wasgoed buiten te drogen.
  • Warmte vindt altijd zijn weg naar boven, en laat daar nu net de slaapkamer zijn. Gooi als je huis het toelaat de indeling ’s zomers eens om. Zo kan die verwaarloosde hobbykamer ineens veranderen in de perfecte koele slaapgrot. Zie jij de potentie?
  • In de afgelopen hittegolven ontdekten veel landgenoten het buitenslapen. Heerlijk indommelen onder de sterrenhemel! Met een hoogwaardige klamboe en antimuggenspray kom je beslagen ten ijs.
Slaapkamer
Haal je slaapkamer 's zomers naar beneden

Quick fixes
Heb je zin om de handen uit de mouwen te steken? Deze tips vergen wat actie, maar daar pluk jij uiteindelijk de vruchten van.

  • Zonwering aan de buitenkant heeft twee keer meer effect dan zonwering aan de binnenkant van een raam of deur. Installeer deze op zonnige gevels, of plaats op hete dagen een parasol pal tegen het getroffen kozijn voor hetzelfde resultaat.   
  • Materialen maken het verschil: gebruik op de slaapkamer ademend linnen en katoen. Kijk ook naar je lichtbronnen en vervang warmteproducerende peertjes door ledverlichting.
  • Ook elektrisch, maar stukken beter dan airconditioning, is een plafondventilator. Laat hem op hete dagen op hoge snelheid tegen de klok in te draaien. Warme lucht wordt zo omlaag geduwd, waardoor een verkoelende bries ontstaat.

Rundum Hause
De oplossing voor hitte binnen ligt ook buiten. Met een groene gevel, balkon en tuin voorkom je hittestress en creëer je voor jezelf een aangenaam verlengstuk van je huis. Ook de vogels zullen je dankbaar zijn.

  • Beton absorbeert hitte en straalt deze terug op de omgeving, ook beperken tegels de afwatering van regenwater. Wip nu de zon nog niet op je rug brandt overbodige (betonnen) tegels je tuin uit en vervang ze voor planten of kiezels.
  • Ga mee met het klimaat. Kijk welke plantensoorten bestand zijn tegen droge, zonnige periodes die steeds vaker zullen voorkomen. Mediterrane plantensoorten als lavendel en de olijfboom voelen zich tegenwoordig ook in Nederland thuis en hoeven niet met sproeien van de dood gered te worden. Leve de onderhoudsvrije tuin!
Leve de onderhoudsvrije tuin!
  • Klimplanten vormen een natuurlijke buffer tussen je huis en de zon en staan bovendien bijzonder fraai. Je hoeft hierbij niet voor de moeilijk te verwijderen klimop te kiezen; blauwe regen, wilde wingerd, passiebloem en heerlijk geurende jasmijn –een zonaanbidder pur sang – lenen zich ook voor deze taak.
  • Creëer schaduwplekken door bomen in je tuin te behouden en te planten. Op het zuiden gelegen gevels profiteren zo van natuurlijke zonwering, en jij hebt een fijne schaduwplek om in te zitten.
Jasmijn
Jasmijn doet het goed op zonnige gevels | Foto: I am R.

Klimaatbestendig (ver)bouwen
Toekomstbestendige architectuur houdt rekening met klimaatverandering en zorgt op ‘passieve’ wijze dat huizen ook in warme periodes leefbaar zijn. Bij de bouw of verbouwing van je huis kun je slim van deze technieken gebruikmaken.

  • Isolatie van dak, buitenmuren en ramen is niet alleen fijn in de winter, maar ook in de zomer. Zo houdt HR++-glas samen met buitenzonwering wel tachtig procent van de hitte buiten, maar ook binnen. Ventileren op koele dagdelen blijft daarom belangrijk.
  • Brise soleil is een permanente vorm van gevelzonwering die aan terrein wint. Zowel lichtdoorlatend als zonwerend is het een onderhoudsarme oplossing die met name bij moderne bouwstijlen goed staat.
  • Leer van de Grieken: wit weerkaatst maar liefst 85 procent van alle zonnestralen, zwart slechts vijf procent. Niet gek dus dat je de zinderende Griekse eilanden vol staan met pittoreske witte huisjes. Een witte muur stuurt de hete zonnestralen direct retour en past zowel bij moderne bouwstijlen als landelijke schuurwoningen en alles daartussenin. Ook op het dak maakt wit verschil, bijvoorbeeld in de vorm van witte kiezels.
  • Nog beter dan kiezels is sedumbedekking die platte daken in groene oases verandert. De sedumplantjes absorberen hitte en nemen regenwater op dat geleidelijk verdampt en daarmee de omgeving koelt. Een sedumdak kan zo de temperatuur met twee tot vier graden omlaag brengen en is goed te combineren met zonnepanelen. Bonusvoordeel: je maakt de bijen blij. In sommige gemeenten zijn interessante subsidiemogelijkheden voor het aanleggen van een sedumdak.
Josekube
Een sedumdak kan ook op een hellend vlak gemaakt worden. Foto: Josekube
  • In warme klimaten zijn veel huizen voorzien van een al dan niet rondom gebouwde veranda. Deze sfeervolle constructies zijn zonwering en een verlengstuk van het woonhuis ineen.
  • Ga de grond in! Door je huis deels in de grond of in een kunstmatige heuvel te bouwen benut je de koelte van de aarde en de natuurlijke isolatie die deze biedt tegen zonnestralen. Daarnaast heeft deze techniek ook een esthetisch voordeel: je huis valt op deze manier mooi samen met het landschap, zoals je kunt zien in deze Friese atelierwoning.

Meer inspiratie?

Meld je aan voor meer binnen en buiten inspiratie!