Zet dit in je agenda! Woensdagavond 12 augustus is er een uniek fenomeen te zien in grote delen van ons land: een vrijwel gehele zonsverduistering! Hét moment om je tv even uit te zetten en naar buiten te gaan. Maar let op: kijk niet zomaar in de zon, dat is schadelijk voor je ogen. Hoe kan je dit op een veilige manier doen? En waar kan je dit het beste zien? BinnensteBuiten krijgt tips van Sarah Praal, Hoofd Collectie & Educatie bij het ruimtemuseum Space Expo.

Wees op tijd en op de goeie plek!

Wanneer gaat het precies gebeuren? "De zonsverduistering zal woensdagavond te zien zijn. Het begint rond 19:15 uur en dan zal het einde net na 21:00 uur zijn, als de zon ook bijna onder is", legt Sarah Praal uit. "De maan zal, voor ons te zien vanuit Nederland, ongeveer 90% de zon bedekken, dat is heel bijzonder!"

De volgende totale zonsverduistering in Nederland? Die is pas over zo'n 109 jaar

Wat als je woensdag nét iets anders te doen hebt?

De volgende kans om zo'n verduistering te zien in Nederland hangt af van de mate van verduistering. Sarah Praal: "Volgend jaar is er in het zuidelijkste puntje van Spanje een totale verduistering te zien. Maar die is hier in Nederland dan maar voor 40-45% te zien. Maar een totale verduistering in Nederland? Dat zal pas in het jaar 2135 zijn, maar goed dat duurt nog even!"  

Ga jij naar de zonsverduistering kijken?
Keuzen

Wat is de impact op de natuur?

"Als 10% van de zon schijnt, dan is dat nog steeds veel licht, maar het zal schemerig worden.", zegt Sarah Praal. "Als dit midden op de dag gebeurt, dan zie je dat dieren aanstalten maken voor de nacht, vogels houden op met fluiten en op gegeven moment dan gaat de zon weer aan en begint het weer. Het hangt natuurlijk ook af van het moment en deze keer is het al richting zonsondergang".

Waar kan je de zonsverduistering het beste zien?

"Ik zou naar de kust gaan! Daar staan wij ook met een aantal van onze vrijwilligers van Sterrenwacht Copernicus," zegt Sarah Praal die daar ook voorzitter is. "Omdat het later op de dag is, staat de zon laag. Op het moment dat de zon het meest verduisterd is, staat 'ie nog 8 graden boven de horizon. Als dat niet kan, zorg dan dat je zoveel mogelijk vrij uitzicht hebt of dat je wat hoger kunt gaan staan", aldus Sarah Praal. Ben je nu op vakantie in Noord-Spanje, dan zit je nog beter! "De totaliteit (100% verduistering) die begint in Groenland, IJsland en dan komt 'ie in Noord-Spanje en zelfs nog op Mallorca, dat is een hele baan die over de aarde scheert. Het zijn hele gave beelden vanuit de ruimte, dat je de maanschaduw over de aarde ziet bewegen, dat is uniek". 

Bekijk de zonsverduistering altijd met een eclipsbril |Foto: Pixabay Sima Ghaffarzadeh

Moet je nou echt een eclipsbril op om de zonsverduistering veilig te bekijken?

"Ja! Het is héél belangrijk!", zegt Sarah Praal. "Een eclipsbril is noodzakelijk als je rechtstreeks naar de zon wilt kijken want er zit een filtertje in, dat 99,99% van het licht weghaalt. Wil je dat niet aanschaffen? Ga dan bij een sterrenwacht langs waar ze telescopen hebben met speciale filters erop of erin, waardoor je veilig kan kijken. Richt nooit je eigen telescoop zo op de zon, dan ben je gewoon blind."  

Waarvoor kan je de eclipsbril nog meer gebruiken?

"Je kan de eclipsbril ook opzetten als de zon gewoon schijnt of een periode doormaakt dat de zon heel actief is, dan kan je kijken of er zonnevlekken zijn bijvoorbeeld, dat is best wel grappig! Zo'n eclipsbril is misschien minder duurzaam, maar volgend jaar hebben we opnieuw een verduistering en die kan je dan ook weer bekijken", zegt Sarah Praal. Als de bril niet beschadigt, kan 'ie dus nog jaren mee.

Foto van de zonsverduistering op in 2025 | Foto: ArendaSchuurman

DIY of alternatieve manieren op de eclips te bekijken zonder eclipsbril

Mocht je geen eclipsbril hebben of willen aanschaffen, dan kan je altijd via indirect zonlicht de eclips bekijken als schaduw met indirect licht. Kijk dus niet rechtstreeks in de zon! "Bijvoorbeeld in de schaduw van een vergiet. Als je met een vergiet staat voor een witte muur en je laat er zonlicht doorheen schijnen. Dan zie je door de gaatjes van het vergiet steeds meer een hapje uit de zon daar doorheen komen", aldus Sarah Praal. Ben je helemaal enthousiast? Ga dan voor een DIY en maak zelf van een kartonnen doos, aluminium folie, een punaise een 'pinhole projector'. Hoe je dat doet, kan je gemakkelijk online vinden. 

Wil je meer zien van de Nederlandse natuur?

Schrijf je dan in voor onze nieuwsbrief!

bb_2024_afl17_natuur.jpg
Geschreven door
Annamara Hamersma
Datum